Als je kind 18 wordt
Wat gebeurt er als mijn kind 18 jaar wordt?
18 jaar is de leeftijd waarop je kind officieel volwassen is. Het is een van de momenten waarop van alles verandert en geregeld moet worden. Vanuit de overheid krijg je vanzelf berichten over de gebruikelijke zaken die geregeld moeten zijn. Maar als je kind een beperking heeft komt hier vaak nog wat meer bij kijken. Sommige dingen zijn niet van toepassing of misschien heb je sommige zaken al eerder moeten regelen. Kortom het kan soms best een zoektocht zijn.
Daarom is het goed om zeker vier jaar voordat je kind 18 wordt te starten met alle voorbereidingen en aanvragen. Heb je vragen rondom dit onderwerp? Neem contact op met de persoonlijk begeleider van de groep.

Belangenbehartiging
Zodra je kind 18 jaar wordt ben je als ouder(s) niet langer automatisch wettelijk vertegenwoordiger. Jongeren van 18 jaar zijn voor de wet in principe handelingsbekwaam en mogen hun eigen belangen behartigen.
Als je kind niet of onvoldoende in staat is om zijn/haar eigen belangen te behartigen, kan bij wet een belangenbehartiger worden aangewezen die zijn belangen beschermt. Meestal nemen ouder(s) deze rol op zich. Ook zussen, broers en andere familieleden, en afhankelijk van de vorm ook derden, kunnen de belangen behartigen.
Er bestaan drie officiële vormen van belangenbehartiging:
- Curatorschap
- Bewindvoering
- Mentorschap
Ook een combinatie van de laatste twee is mogelijk. De twee meest voorkomende vormen van vertegenwoordiging zijn bewindvoering en mentorschap. Er kunnen 2 mentoren en 2 bewindvoerders worden aangesteld. Meestal is de combinatie bewindvoerder-mentor voldoende.
Kijk voor meer en actuele informatie op de website van de Rijksoverheid.
Brochure curatele, bewind en mentorschap | Brochure | Rijksoverheid.nl
Cliëntondersteuning
De persoonlijk begeleider en de gedragswetenschapper kunnen ouders ondersteunen bij de inhoudelijke motivatie voor aanvraag binnen de verschillende wetten. Daarnaast is het mogelijk om cliëntondersteuning te krijgen. Cliëntondersteuning is gratis en onafhankelijk van gemeenten, (jeugd)zorginstellingen en andere organisaties. Een cliëntondersteuner staat naast je, kan meegaan naar gesprekken en denkt mee welke zorg, hulp of middelen passend zijn. Cliëntondersteuners helpen de weg te vinden in de regels en organisaties. Daarnaast bieden ze een luisterend oor.
Onafhankelijke cliëntondersteuning in regio Deventer:
Wlz-cliëntondersteuningsorganisaties per zorgkantoor
Adviespunt Zorgbelang
T: 0900 243 81 81
Naar website van Adviespunt Zorgbelang
CliëntondersteuningPLUS
T: 085 486 67 00
Naar website van CliëntondersteuningPLUS
MEE Samen
T: 088 633 0633
Naar website van MEE Samen
Thuis in Cliëntondersteuning
T: 085 303 29 85
Naar website van Thuis in Cliëntondersteuning
Medische zorg
De jongere gaat vanaf het 18e jaar over naar de volwassenzorg in het ziekenhuis en krijgt andere specialisten. Voor zijn of haar 18e levensjaar is de kinderarts diegene die alle informatie van de verschillende specialisten coördineert. In de volwassenzorg is er meestal geen ziekenhuisarts die de informatie van verschillende artsen centraal coördineert. De huisarts of de AVG (Arts verstandelijk gehandicapten) arts kunnen de coördinatie krijgen. Overleg dit, indien nodig, met de huisarts.
Zorgfinanciering
Krijgt je kind zorg zoals dagbesteding, begeleiding, logeren, persoonlijke verzorging? Dan is dit veelal gefinancierd vanuit de jeugdwet of de Wet langdurige zorg (Wlz). Beschikkingen die vanuit de Jeugdwet worden toegekend eindigen zodra je kind 18 jaar wordt. Soms is er echter sprake van verlengde Jeugdwet.
Een indicatie voor de Wet langdurige zorg (Wlz) blijft geldig. Je hoeft geen nieuwe indicatie aan te vragen. Je kind houdt recht op dezelfde soort zorg als voor zijn of haar 18e verjaardag.
Regelgeving en geldzaken
Meerderjarigheid brengt nieuwe financiële verplichtingen met zich mee. Ook stoppen er een aantal regelingen automatisch wanneer je kind de leeftijd van 18 jaar bereikt:
- Enkele kinderbijslag
- Dubbele kinderbijslag
- Extra kinderbijslag
- Kind gebonden budget
Bankrekening
Om een uitkering, zorgtoeslag of huurtoeslag te kunnen ontvangen is het belangrijk dat er een rekeningnummer is geopend op de naam van degene die de zorg- of huurtoeslag ontvangt. De Belastingdienst stort deze toeslagen niet op de bankrekening van ouders. Om fraude met toeslagen te voorkomen, betalen zij toeslagen alleen op een bankrekening van de persoon die recht heeft op de toeslag. Voor de bankrekening moet de wettelijk vertegenwoordiger gemachtigd worden. De bankrekening kan pas worden aangevraagd als de bewindvoering of curatele geregeld is.
DigiD
Een DigiD is nodig voor het regelen van allerlei zaken met instanties. Als je kind nog niet eerder een DigiD heeft aangevraagd, is het belangrijk om dit voor de 18e verjaardag te regelen. Het is niet de bedoeling dat ouders de DigiD van hun kind gebruiken om voor hun kind zaken te regelen.
Wanneer je kind niet zelf zijn/haar zaken kan regelen kan iemand anders worden gemachtigd via: Machtigen | DigiD
Wajong
De Wajong-uitkering is een uitkering voor mensen vanaf 18 jaar die een arbeidsbeperking hebben. De uitkering is op minimumloonniveau. Of je kind hiervoor in aanmerking komt wordt beoordeeld door het UWV. Vraag de Wajong-uitkering op tijd aan: 5 maanden voordat je kind 18 jaar wordt. Om een Wajong- uitkering aan te vragen moet je bij het UWV een Beoordeling arbeidsvermogen aanvragen. Aanvragen beoordeling arbeidsvermogen | UWV | Particulieren
Kinderalimentatie
Kinderalimentatie van gescheiden ouders moet worden betaald tot de jongere 21 jaar oud is; vanaf het 18e jaar wordt dit geld niet langer overgemaakt op de rekening van de verzorgende ouder maar op die van de jongere zelf.
Zorgtoeslag
Om een uitkering, zorgtoeslag of huurtoeslag te kunnen ontvangen is het belangrijk dat er een rekeningnummer is geopend op de naam van degene die de zorg- of huurtoeslag ontvangt. De Belastingdienst stort deze toeslagen niet op de bankrekening van ouders. Om fraude met toeslagen te voorkomen, betalen zij toeslagen alleen op een bankrekening van de persoon die recht heeft op de toeslag. Voor de bankrekening moet de wettelijk vertegenwoordiger gemachtigd worden. De bankrekening kan pas worden aangevraagd als de bewindvoering of curatele geregeld is.
Eigen bijdrage Wlz
Vanaf de leeftijd van 18 jaar moet voor de zorg uit de Wlz een eigen bijdrage aan de overheid betaald worden. Deze eigen bijdrage is afhankelijk van het inkomen. De bijdrage wordt betaald aan het CAK. Meer informatie is te vinden op de site van het CAK. Zorg vanuit de Wlz – CAK (hetcak.nl)
Stemmen bij verkiezingen
Alle Nederlanders vanaf 18 jaar mogen stemmen. Als iemand niet zelf kan stemmen, mag een vertegenwoordiger voor hem stemmen. Dat mag alleen wanneer de vertegenwoordiger in dezelfde woonplaats woont en beide stemmen gelijktijdig uitbrengt. Om iemand anders te machtigen moet o.a. een handtekening worden gezet. Als iemand zelf geen handtekening kan zetten, staat daarover een aantekening op zijn ID-kaart. Die aantekening moet zijn vertegenwoordiger kopiëren en meenemen naar het stembureau.
Dagbesteding
ODC ’t Lantaarntje biedt dagbehandeling aan kinderen tot 18 jaar. Voor sommige kinderen geldt dat door de veranderende intensieve zorgvraag al eerder gezocht moet worden naar een vervolg dagbesteding/dagbehandeling. Er zijn er verschillende soorten dagbesteding; de een is meer belevingsgericht en de ander meer ontwikkelingsgericht. Het is belangrijk om van tevoren goed te oriënteren op welk zorg aanbod er is en wat daarbij passend is. Zoek je alleen een plek voor dagbesteding of wil je je kind ook graag laten logeren of (op termijn) wonen? Zoek je iets in de directe omgeving, of ben je bereid om wat verder te reizen? De Persoonlijk Begeleider en de gedragsdeskundige helpen bij het zoeken naar passende dagbesteding na ’t Lantaarntje. Omdat overal lange wachttijden zijn (2 jaar of langer), adviseren we om al vroegtijdig te gaan oriënteren.


Wonen
Misschien woont jouw kind inmiddels al niet meer thuis of gaat hij/zij binnenkort uit huis. Bijvoorbeeld naar een zorginstelling of een wooninitiatief voor mensen met een beperking. Of misschien is het haalbaar voor jouw kind om in de toekomst zelfstandig/ met begeleiding te gaan. In dit laatste geval is het verstandig om je kind aan te melden bij de woningbouw. In veel gemeentes is de wachtlijst voor een huurwoning een aantal jaren.
Zodra er sprake is van huur die wordt betaald kun je ook huurtoeslag aanvragen via de Belastingdienst. Belastingdienst.nl-toeslagen
Handige websites en aanvullende informatie
De Vink Wijzer
De Vink Wijzer is bedoeld voor ouders, broers en zussen van een jongere met EMB die nog geen 18 jaar is, maar al wel die kant op gaat. De Vink Wijzer helpt om de noodzakelijke (para)medische zaken te regelen, op het juiste moment, met de juiste personen. De Vink-Wijzer
Wat verandert er als je 18 wordt?
Folder van MEE met veel informatie over zaken die je moet regelen.
Wat verandert er als je 18 wordt?
Rijksoverheid
Informatie van de overheid over en voor 18 jarigen.
18 jaar worden | Rijksoverheid.nl
Belastingdienst
Voor het aanvragen van zorgtoeslag. Belastingdienst Nederland
DigiD
Voor het aanvragen van een DigiD. DigiD
UWV
Voor Wajong uitkering. UWV Particulieren
Zorgbelang Overijssel
Zorgbelang ondersteunt inwoners met informatie en advies over de (langdurige) zorg, jeugdhulp, Wmo en participatie. Zorgbelang Overijssel
Sien
Belangenvereniging voor het netwerk rondom mensen met een verstandelijke beperking. Sien voor mensen met een verstandelijke beperking
Wil je meer weten over hoe de Parabool jouw kind kan ondersteunen?
Bel dan met 0570 62 79 73 of mail naar info@deparabool.nl